احمد شاملو لندن، ۲۶ دیِ ۱۳۵۷

خشکيده بر دريچه‌یِ خورشيدِ چارتاق
بر تارکِ سپيده‌یِ اين روزِ پابه‌زای،
دستانِ بسته‌ام را،
آزاد کردم از
زنجيرهایِ خواب.

فرياد برکشيدم:
 

«ــ‌	اينک   چراغِ معجزه     مردم!
	تشخيصِ نيم‌شب را از فجر
	در چشم‌هایِ کوردلی‌تان
	سويی به جای اگر
	مانده‌ست آن‌قدر،
	تا
	از کيسه‌تان نرفته تماشا کنيد خوب
	در آسمانِ شب
	پروازِ آفتاب را!
	با گوش‌هایِ ناشنوايی‌تان
	اين طُرفه بشنويد:
	در نيم‌پرده‌یِ شب
	آوازِ آفتاب را!»

«ــ	ديديم
		(گفتند خلق، نيمی)
	پروازِ روشن‌اش را. آری!»

نيمی به شادی از دل
فرياد برکشيدند:

«ــ	با گوشِ جان شنيديم
	آوازِ روشن‌اش را!»

باری
من با دهانِ حيرت گفتم:
 

«ــ	ای ياوه   ياوه     ياوه،       خلايق!
	مست‌ايد و منگ؟ يا به‌تظاهر
	تزوير می‌کنيد؟
	از شب هنوز مانده دو دانگی.
	ور تائب‌ايد و پاک و مسلمان   نماز را
	از چاوشان نيامده بانگی!»

 شاملو ۱۳۴۷

گل زرد گل زرد گل زرد

بیا باهم بنالیم از سر درد

عنان تا در کف نامردمان است

ستم با مرد خواهد کرد ، نامرد

روز عـــــــــــــــــــــــشق

"عــــــــــــــشق مـــــــــــــــــــــــــن‎"

دوستت دارم

در ایران باستان، نه چون رومیان از سه قرن پس از میلاد،

که از بیست قرن پیش از میلاد، روزی موسوم به روز عشق

 بوده است. در تقویم جدید ایرانی دقیقا مصادف است با ۲۹ بهمن،

یعنی تنها ۳ روز پس از روز والنتاین. این روز سپندارمذگان یا

«اسفندارمذگان» نام داشته است. سپندارمذگان

جشن زمین و گرامی داشت عشق است

که هر دو در کنار هم معنا پیدا می‌‌کردند.

در این روز زنان به شوهران خود با محبت هدیه می‌‌دادند.

 مردان نیز زنان و دختران را بر تخت شاهی نشانده،

به آنها هدیه داده و از آنها اطاعت می‌‌کردند.

 اخیرا گروهی از دوستداران فرهنگ ایرانی پیشنهاد کرده اند

 که به منظور حفظ فرهنگ ایرانی سپندارمذگان بجای

 والنتاین به عنوان روز عشق گرامی داشته شود..

نیمه شب گهواره ها آرام می جنبند
بی خبر از کوچ درد آلود انسان ها
باز هم دستی مرا چون زورقی لرزان
می کشد پاروزنان در کام توفان ها

چهره هائی در نگاهم سخت بیگانه
خانه هائی بر فرازش اشک اخترها
وحشت زندان و برق حلقهءز نجیر
داستان هائی ز لطف ایزد یکتا

سینهء سرد زمین لکه های گور
هر سلامی سایهء تاریک بدرودd
دست هائی خالی و در آسمانی دور
زردی خورشید بیمار تب آلودی

جستجوی  بی سرانجام و تلاشی گنگ
جاده ای ظلمانی و پائی به ره خسته
نه نشان آتشی بر قله های طور
نه جوابی از ورای این در بسته

می  نشینم خیره در چشمان تاریکی
می شود یک دم از این قالب جدا باشم؟
همچو فریادی بپیچم در دل دنیا
چند روزی هم من عاصی خدا باشم

گر خدا بودم ، خدایا ، زین خداوندی
کی دگر تنها مرا نامی به دنیا بود
من به این تخت مرصع شت می کردم
بارگاهم خلوت خاموش دل ها بود

گر خدا بودم ، خدایا ، لحظه ای از خویش
می گسستم ، می گسستم ، دور می رفتم
روی ویران جاده های این جهان پیر
بی ردا و بی عصای نور می رفتم

وحشت از من سایه در دل ها نمی افکند
عاصیان را وعدهء دوزخ نمی دادم
یا ره باغ ارم کوتاه می کردم
یا در این دنیا بهشتی تازه می زادم

گر خدا بودم دگر این شعلهء عصیان
کی مرا ، تنها سراپای مرا می سوخت
ناگه از زندان جسمم سر برون می کرد
پیشتر می رفت و دنیای مرا می سوخت

سینه ها را قدرت فریاد می دادم
خود درون سینه ها فریاد می کردم
هستی من گسترش می یافت در”هستی”
شرمگین هر گه “خدائی ” یاد می  کردم

مشت هایم ، این دو مشت سخت بی آرام
کی دگر بیهوده بر دیوارها می خورد
آنچنان می کوفتم بر فرق دنیا مشت
تا که “هستی” در تن دیوارها می مرد

خانه می کردم میان مردم خاکی
خود به آنها راز خود را باز می خواندم
می نشستم با گروه باده پیمایان
شب میان کوچه ها آواز می خواندم

شمع می در خلوتم تا صبحدم می سوخت
مست از او در کارها تدبیر می کردم
می دریدم جامهء پرهیز را بر تن
خود درون جام می تطهیر می کردم

من رها می کردم این خلق پریشان را
تا دمی از وحشت دوزخ بیاسایند
جرعه ای از بادهء هستی بیاشامند
خویش را با زینت مستی بیارایند

من نوای چنگ بودم در شبستان ها
من شرار عشق بودم ، سینه ها جایم
مسجد و می خانهء این دیر ویرانه
پر خروش از ضربه های روشن پایم

من پیام وصل بودم در نگاهی شوخ
من سلام مهر بودم بر لبان جام
من شراب بوسه بودم در شب مستی
من سراپا عشق بودم ، کام بودم ، کام

می نهادم گاهگاهی در سرای خویش
گوش بر فریاد خلق بینوای خویش
تا ببینم دردهاشان را دوایی هست
یا چه می خواهند آن ها از خدای خویش؟

گر خدا بودم ، رسولم نام پاکم بود
این جلال از جامه های چاک چاکم بود
عشق شمشیر من و مستی کتاب من
باده خاکم بود ،  آری ،  باده خاکم بود

ای دریغا لحظه ای آمد که لب هایم
سخت خاموشند و بر آن هاکلامی نیست
خواهمت بدرود گویم تا زمانی دور
زانکه دیگر با توام شوق سلامی نیست

زانکه نازیبد زبون را این خدائی ها
من کجا و زین تن خاکی جدائی ها
من کجا و از جهان ، این قتل گاه شوم
ناگهان پرواز کردن ها ، رهائی ها

می نشینم خیره در چشمان تاریکی
شب فرو می ریزد از روزن به بالینم
آه ، حتی در پس دیوارهای عرش
هیج جز ظلمت نمی بینم ، نمی بینم

ای  خدا ، ای  خندهء  مرموز مرگ آلود
با تو بیگانه ست ، دردا ، ناله های من
من ترا کافر ، ترا منکر، ترا عاصی
کوری چشم تو ، این شیطان ، خدای من

فروغ فرخزاد

من می خوام هرچی که دارم نذر چشمای تو باشه

گر می نخوری طعنه مزن مستان را

بنياد مکن تو حيله و دستان را

 تو غره بدان مشو که می نخوری

صد لقمه خوری که می غلامست آن را

آخرین شیشه نشکست .

اما عهد ما با هم شکست......

همه لرزش دست و دلم از آن بود

که عشق پناهی گردد ، پروازی

نه گریزگاهی گردد

آی عشق آی عشق چهره ی آبی ات پیدا نیست ...

و خنکای مرهمی بر شعله ی زخمی

نه شور شعله بر سرمای درون

آی عشق آی عشق چهره ی سرخت پیدا نیست ...

غبار تیره تسکینی بر حضور ذهن

و دنج رهایی بر گریز حضور

سیاهی بر آرامش آبی

و سبزه ی برگچه بر ارغوان

آی عشق آی عشق رنگ آشنایت پیدا نیست ...

دهانت را می بویند

مبادا گفته باشی دوستت می دارم

دلت را می بویند

روزگار غریبی است نازنین ...

و عشق را

کنار تیرک راه بند

تازیانه می زنند

عشق را در پستوی خانه نهان باید کرد ...

در این بن بست کج و پیچ سرما

آتش را

به سوخت بار سرود و شعر

فروزان می دارند

به اندیشیدن خطر مکن

روزگار غریبی است نازنین ...

آنکه بر در می کوبد شباهنگام

به کشتن چراغ آمده است

نور را در پستوی خانه نهان باید کرد ...

آنکه قصابان اند بر گذرگاهها مستقر

با کنده و ساتوری خون آلود

روزگار غریبی است نازنین ...

و تبسم را لبها جراحی می کنند

و ترانه را بر دهان

شوق را در پستوی خانه نهان باید کرد ...

کباب قناری

بر آتش سوسن و یاس

روزگار غریبی است نازنین ...

ابلیس پیروزمست

سور عزای ما را بر سفره نشسته است

خدا را در پستوی خانه نهان باید کرد ...

همیشه سکوتم به معنای پیروزی نیست ،

گاهی سکوت میکنم تا بفهمی

 چه بی صدا باختی .

در آسمانها منتظرم باش

بند کفشهایم را پروانه ای بسته ام...

مادر گفته بود رقص حرام است؛

 نیاموختم

شير نري دلباخته آهوي ماده شد.

 شير نگران معشوق بود و مي ‏ترسيد

بوسيله‏ حيوانات ديگر دريده شود.

 از دور مواظبش بود... 

 پس چشم از آهو برنداشت

تا يک بار که از دور او را مي نگريست،

 شيري را ديد که به آهو حمله کرد.

 فوري از جا پريد و جلو آمد ديد ماده شيري است.

 چقدر زيبا بود، گردني مانند مخمل سرخ و بدني زيبا و طناز داشت.

 با خود گفت: حتما گرسنه است.

 همان جا ايستاد و مجذوب زيبايي ماده شير شد

 و هرگز نديد و هرگز نفهميد که آهو خورده شد...

باور نمی کنم اینهمه فاصله بین من و تو ، هنوز باید باشد .

باور نمی کنی از اینهمه غربت ، چقدر دلتنگم

دلم بدجوری هوای تورا کرده ، دلم ناجور در حسرت دیدار تو ست و چه چاره دارد جز صبر ؟

از اینهمه آدم دلم گرفته ، دلم فقط هوای تو دارد . هوای حرف های قشنگ تو . هوای حرف زدن قشنگ تو .

ای کاش ، ای کاش می توانستم در کنار تو باشم ، می توانستی در کنار من باشی تا در آغوش گرم تو ، همه غصه هایم پایان می گرفت .

از من ، یاد تو و یاد همه مهربانی هایت ، هر گز جدا نمی شود .

امید به دیدار تو در همین نزدیکی ها دارم .

گفت روزي به من خداي بزرگ

نشدي از جهان من خشنود!

اين همه لطف و نعمتي كه مراست

چهره‌ات را به خنده‌اي نگشود!

اين هوا، اين شكوفه، اين خورشيد

عشق، اين گوهر جهان وجود

اين بشر، اين ستاره، اين آهو

اين شب و ماه و آسمان كبود!

اين همه ديدي و نياوردي

همچو شيطان، سري به سجده فرود!

در همه عمر جز ملامت من

گوش من از تو صحبتي نشنود!

وين زمان هم در آستانه مرگ

بي‌شكايت نمي‌كني بدرود!

گفتم: آري درست فرمودي

كه درست است هرچه حق فرمود

خوش سرايي‌ست اين جهان، ليكن

جان آزادگان در آن فرسود

جاي اين‌ها كه بر شمردي، كاش

در جهان ذره‌اي عدالت بود.

شعر:استاد فریدون مشیری

ناگهان جمله ی روی صندوق را دید و منصرف شد.......

صدقه عمر را زیاد می کند.......